Prezident İlham Əliyevin yanvarın 7-də yerli telekanallara verdiyi müsahibə bütövlükdə Ermənistanın siyasi səhnəsində şok və dağıdıcı bir zəlzələ effekti yaradıb. Erməni politoloqlarının da etiraf etdiyi kimi, Azərbaycan liderinin son müsahibəsi Ermənistanda fövqəladə vəziyyətin yaranmasına və ciddi müzakirələrə səbəb olub.
Bu, Prezident İlham Əliyevin 2021-ci ildə verdiyi müsahibəsində Azərbaycanın Ermənistanın siyasi gündəliyini müəyyən etməsi barədə səsləndirdiyi bəyanatın bariz göstəricisidir. Prezident 2021-ci ildə Azərbaycan televiziyasına verdiyi müsahibədə bəyan etmişdi ki, bu gün Ermənistanın siyasi gündəliyini müəyyən dərəcədə biz formalaşdırırıq və bu, həqiqətdir. "Getdikcə bizim imkanlarımız daha da genişlənəcək. Biz siyasi leksikona “Zəngəzur dəhlizi” sözünü daxil etmişik. Biz Ermənistana gündəlik göndərmişik - sülh müqaviləsi. Qoy desin ki, istəmir, imtina edir. Deyirik ki, tanı bizim ərazi bütövlüyümüzü, sülh müqaviləsi imzalansın, sərhədlərin delimitasiyası həll olunsun. Bu məsələ ilə bağlı, baxın, bizim gündəliyimiz Avropa İttifaqının gündəliyi ilə, Türkiyənin, Rusiyanın gündəliyi ilə vəhdət təşkil edir. Biz yeni reallıq yaratmışıq.
Ermənistan bununla hesablaşmalıdır və istəsə də, istəməsə də yeni reallıqları qəbul etməlidir. Heç vaxt unutmamalıdır ki, dəmir yumruq yerindədir", - Prezident həmin müsahibəsində qeyd edib.
Azərbaycan zaman keçdikcə yeni gündəliklər müəyyən edib, onları bir-bir həyata keçirdi. Azərbaycan ötən müddətdə öz suverenliyini bərpa etdi, Qazaxın 4 kəndi geri qaytarıldı, sərhədlərin delimitasiyası prosesinə başlandı, sülh şərtləri bir-bir İrəvan tərəfindən qəbul edilməkdə davam etməkdədir. Qərbi Azərbaycan İcmasının öz ata yurdlarına qayıtması məsələsi, nəinki İrəvanda, artıq beynəlxalq müstəvidə qəbul olunub müzakirə edilir.
Ermənistan o zaman Azərbaycanın təklif etdiyi şərtlər əsasında sülh sazişi imzalasaydı, bugünkü kimi çıxılmaz dalana dirənmiş vəziyyətlə üzləşməyəcəkdi. İndi Ermənistan inkişaf mərhələsinə qədəm qoymuş olacaqdı.
Ermənistan isə müxtəlif spekulyativ hərəkətlərlə, xüsusən də qərbli havadarlarının dəstəyi ilə sülhdən yayınma mövqeyini sərgilədi və nəticədə məğlubiyyətə uğramaqda davam etməkdədir. Ermənistan onsuz da Azərbaycanın qətiyyətli mövqeyi və müəyyən etdiyi gündəlik nəticəsində geri addım ataraq şərtlərini bir-bir qəbul etmək zorundadır və başqa alternativi də yoxdur.
Bunun nəticəsidir ki, İrəvan artıq Bakın sülh müqaviləsi ilə bağlı 17 şərtindən 15-ni rəsmən qəbul edib, digər iki şərtlə də prinsipcə razıdır. Artıq Ermənistanın sülh danışıqlarından bəhanə edərək boyun qaçırmaq və ya bundan spekulyasiya etmək imkanları və vaxt getdikcə daralır. İrəvanın Bakının şərtlərindən boyun qaçırması isə növbəti məğlubiyyətlər deməkdir. Azərbaycan Prezidentinin bəyan etdiyi kimi, Ermənistan tərəfi bunu nə qədər tez anlasa, o qədər onlar üçün yaxşı olacaq. Çünki Ermənistanın nə yaxın, nə də uzaq perspektivdə prosesləri öz xeyrinə dəyişməsi üçün imkanlar görünmür. Əksinə, istər dünyada, istərsə də regionda baş verən proseslər Ermənistanın ziyanına, Azərbaycanın isə xeyrinə işləyir. Bununla Bakı təkcə Ermənistanın deyil, bütövlükdə bölgənin gündəliyini müəyyən edərək maraqlarını təmin etməyə imkan verir.
Azərbaycan ərazi bütövlüyünü təmin edib, suverenliyini bərpa etməsinə baxmayaraq, bölgədə davamlı sülhün, sabitliyin, sıx əməkdaşlıq formatının yaradılmasının tərəfdarıdır və siyasətini də bu istiqamətdə həyata keçirir.
Ermənistan rəhbərliyinin uzaq görməyən yanlış siyasəti və havadarlarının əlində alət olması səbəbindən isə bölgədə dayanıqlı sülhü əldə etmək hələ də mümkün olmayıb. Nəinki mümkün olmayıb, İrəvan bu yanlış siyasəti ilə təkcə Ermənistanı deyil, bütövlükdə Cənubi Qafqazı geosiyasi güclərin toqquşma məkanına çevirməyə sürükləyir. Bu isə yeni müharibə deməkdir. Belə bir ssenari reallaşarsa, bu, Ermənistanın bir dövlət siyasi xəritədən silinmə, ermənilərin isə coğrafiyanı tərk etmə təhlükəsi ilə üz-üzə qalacaq.
Nəticədə uduzan tərəf yenə də Ermənistan olacaq. Ermənistandan bölgədə maraqları üçün istifadə edən güclər zamanında olduğu kimi yenə də İrəvana lazımi dəstəyi verə bilməyəcək və geri çəkilmək məcburiyyətində qalacaqlar. Çünki İrəvanın Qərbdəki havadarlarının özlərinin vəziyyəti heç də yaxşı deyil. Ermənistana himayədarlıq edən qərbli liderlərin öz siyasi karyeraları sual altında olduğu kimi, təmsil etdikləri ölkələr də siyasi, iqtisadi böhranlarla, ciddi xarici təhdidlərlə üz-üzədir. Bu da sonunda Ermənistanın gözləntilərinin və xəyallarının puça çıxmasınə gətirib çıxaracaq.
Ermənistan sonunda Azərbaycanın Prezidentinin bəyan etdiyi kimi, gec və xeyirlərinə olmasa da, məcbur olub Bakının şərtlər daxilində sülh sazişi imzalamalı olacaq. Prezidentin dediyi kimi, Zəngəzur dəhlizi də açılacaq, İrəvan müəyyən etdiyi gündəliyə uyğun olaraq Qərbi Azərbaycan icması ilə bir masa arxasında əyləşib onların öz ata yurdlarına dönüşün təmin etmək məsələsini müzakirə edib, istəklərini həyata keçirəcək.
